وحدت اسلامی – یاسر الحبیب – اللهیاری
چهارمین قسمت از مجموعه عمامه های انگلیسی در آستانه روز بزرگداشت علامه امینی رحمة الله علیه (۱۲ تیر) پس از استقبال گسترده و بی نظیر از قسمت های قبلی ٬ منتشر شد!
قسمت چهارم عمامه های انگلیسی با کیفیت متوسط و حجم ۲۲۹ مگابایت :
دانلود از یوتیوب
قسمت چهارم عمامه های انگلیسی با کیفیت پایین و حجم ۹۲ مگابایت :
عمامه های انگلیسی قسمت سوم
* پست ویژه *
در سالروز ولادت حضرت اباعبدالله الحسین علیه السلام ، سومین قسمت از مجموعه عمامه های انگلیسی منتشر شد
………………………………………………………………
کیفیت متوسط
حجم : ۵۸ مگابایت
زمان : ۳۷ دقیقه
………………………………………………………………
منتظر قسمت چهارم عمامه های انگلیسی با کیفیتی متفاوت باشید …
………………………………………………………………
پخش انلاین از آپارات:
………………………………………………………………
دانلود قسمت اول مجموعه عمامه های انگلیسی
دانلود قسمت دوم مجموعه عمامه های انگلیسی
* منتظر نظرات و انتقادات شما هستیم
دومین قسمت از مجموعه مستند عمامه های انگلیسی پس از استقبال بی نظیر از قسمت اول ، منتشر شد.
آسیبشناسی جریانهای افراطی و تاثیر آنها بر مکتب تشیع
توجه : بخش هایی از سخنرانی مورد استفاده در این قسمت ، متاسفانه سانسور شده است . در صورتی که سخنرانی بدون سانسور به دست ما برسد ، از آن در قسمت های بعدی استفاده خواهیم کرد…
زمان : ۳۰ دقیقه
نکته : به ما گفته شده اسم سخنران را جایی نبریم ، دوستانی که اسم سخنران را میدونن لطفا جایی نشر ندهند .
دانلود:
دانلود با کیفیت متوسط و حجم ۴۸ مگابایت (پیشنهاد می شود)
دانلود از آپارات (اصلا پیشنهاد نمی شود)
آسیبشناسی جریانهای افراطی و تاثیر آنها بر مکتب تشیع
بررسی اقدامات :
یاسر الحبیب ( شبکه فدک)
آیت الله سیدصادق شیرازی ( شبکه امام حسین)
محمد هدایتی ( شبکه سلام)
حسن اللهیاری (شبکه اهل بیت)
دانلود :
دانلود با کیفیت متوسط و حجم ۱۶۰ مگابایت (پیشنهاد می شود)
زندگینامه حضرت آیت الله سید علی خامنه ای
حضرت
آیت الله حاج سید علی حسینی خامنه ای در سال 1318 در شهر مقدس مشهد پا به
عرصه وجود گذاشتند. خانواده ایشان از روحانیون معتبر به شمار می آمدند و
پدرشان آیت الله آقای حاج سید جواد از مجتهدین و علمای به نام مشهد بود که
سال های طولانی صبح ها در مسجد گوهرشاد و شهرها و شب ها در مسجد بازار
مشهد، اقامه جماعت می نمود. جد ایشان آیت الله سید حسین خامنه ای از علمای
آذربایجان مقیم نجف بود. وی قبلاً در محله «خیابان» تبریز اقامت داشت، سپس
به نجف اشرف سفر کرده و در آنجا به درس و بحث اشتغال ورزیده بود. وی مردی
پرهیزکار و اهل علم و تقوی و زهد بود که عمری را با قناعت گذرانده بود.
مادر ایشان، دختر آقا سید هاشم نجف آبادی میردامادی است که از علمای معروف
مشهد بود. وی زنی پاکدامن و آشنا به مسائل اسلامی و متخلق به اخلاق الهی
استدوران کودکی با تربیت پدری سخت گیر و مراقب اما به شدت مهربان و دوست
داشتنی و مادری مهربان تر در نهایت عسرت و تنگدستی با حاصلی از زی طلبگی
قرین بود. حضرت آیت الله خامنه ای در این باره می گویند:
«دوران کودکی
ما بسیار در عسرت می گذشت، خاصه که کودکی من مصادف با ایام جنگ نیز بود با
اینکه مشهد در کرانه جنگ واقع بود و همه چیز نسبت به شهرهای دیگر کشود در
آن ارزان و فراوان بود؛ معهذا وضع خانواده ما به طوری بود که ما حتی همیشه
نمی توانستیم نان گندم بخوریم و معمولاً نان جو می خوردیم. من شب هایی از
کودکی را به یاد می آورم که در منزل شام نداشتیم و مادر با پول خردی که
بعضی وقت ها مادر بزرگم به من یا یکی از برادران و خواهرانم می داد، قدری
کشمش یا شیر می خرید تا با نان بخوریم... منزل پدری من که در آن متولد شده
ام تا 4-5 سالگی من یک خانه حدود 60- 70 متری در محله ای فقیرنشین در مشهد
بود که فقط یک اطاق داشت و یک زیرزمین تاریک و خفه»
تحصیلات ابتدایی
معظم
له تصدیق ششم را دور از چشم پدر با رفتن به کلاس شبانه دریافت می دارد و
سپس مخفیانه در کلاس های دبیرستان نام نویسی کرده و دوره متوسطه را طی دو
سال به صورت جهشی می خوانند و دیپلم می گیرند. از نظر علوم اسلامی در همان
مدرسه اسلامی، ادبیات عرب را شروع می کنند. و سپس در چهارده سالگی به مدرسه
علوم دینی «سلیمان خان» می روند و ادبیات عرب را در آنجا به پایان می
رسانند. شرایع را هم در درس پدر شرکت می کنند وهنگامی که به کتاب حج می
رساند پدر به ایشان می گویند که در درس شرح لمعه که مبحث حج رسیده بود شرکت
کنند و هم مباحثه با برادرشان حاج سید محمد آقا بشوند. بعد از مدرسه
سلیمان خان به مدرسه علوم دینیه نواب می روند و سطح را به پایان می رسانند.
پس از آن در دروس خارج مرحوم آیت الله العظمی میلانی شرکت می نمایند و این
کم نظیر بود که جوانی در سن 16 سالگی بتواند در درس خارج شرکت نماید
تحصیلات عالی
معظم
له دروس سطح را نزد اساتیدی چون آقای علوی، آقای مسعود، پدر بزرگوارشان،
مرحوم آقا میرزا احمد مدرس یزدی، مرحوم آیت الله حاج شیخ هاشم قزوینی که
ایشان از شاگردان مرحوم آقا میرزا مهدی اصفهانی و اهل ریاضت و مدرس درجه یک
مشهد و بسیار مرد محترم و ملا و معروف بودند و در بین خواص مشهد مرد آزاده
و روشن ضمیری بودند به خصوص در نزد اهل علم به مدت پنج سال و نیم خوانده
اند و درس خارج را هم نزد اساتیدی چون: مرحوم آیت الله میلانی، مرحوم آیت
الله حاج شیخ هاشم قزوینی و درس فلسفه را نزد آیت الله میرزا جوادآقا
تهرانی خوانده و ایشان کتاب منظومه و مطالب مرحوم حاج ملا هادی سبزواری را
درس می گفته و رد می کرده اند که در حقیقت این درس منظومه ایشان رد منظومه
بوده و پس از مدتی بنا به پیشنهاد یکی از دوستانشان به درس آقا شیخ رضا
ایسی که در مشهد ملای قدیمی و فاضل و حکیم و خیلی هم معتقد به حکم بوده
شرکت نموده اند.
عزیمت به نجف و قم
ایشان پس از درک محضر اساتید
بزرگوار ایران به نجف رفته و در درس های آیات حکیم، خوئی، شاهرودی، و آقا
میرزا باقر زنجانی و مرحوم میرزا حسن یزدی و آقا سید یحیی یزدی شرکت نموده
اند. معظم له در شرح زندگانی خود فرموده اند:
«اما در بین همه این درس
ها یکی از درس آیت الله حکیم خوشم آمد. به خاطر سلیس بودن و روانی اش و با
نظرات فقهی خیلی خوبی که داشت و یکی هم درس آیت الله آقا میرزا حسن بجنوردی
که در مسجد طوسی درس می گفت و از درس ایشان هم خوشم آمد تا اینکه تصمیم
گرفتم در نجف بمانم. لذا به پدرم نامه نوشتم که اگر می شود من اینجا بمانم
اما پدرم موافقت نکرده بنابراین آمدم مشهد و بعد از مدتی راهی قم شدم و در
قم تصمیم گرفتم همه درس ها را ببینم تا هر کدام را پسندیدم به همان درس
بروم. که همین کار را هم کردم و از میان همه آن درس ها یکی از درس امام و
بعد از آن درس آیت الله حاج آقا مرتضی حاج شیخ و دیگری درس آیت الله العظمی
بروجردی را می رفتم و در درس فقه و اصول امام هم مستمراً شرکت می کردم. در
قسمـت فــلسفه هم یک مقدار از اسفار و یک مقدار هم شفا را از درس علامــه
طباطبایی استفاده کردم.»
مبارزات
آیت الله خامنه ای مجاهدی شجاع و
با تقواست که در سراسر زندگی پر برکتش همواره در جهاد به وسیله قلم و سخن و
سلاح بوده و بخصوص از سال 1341 که امام بزرگوار نهضت عظیم اسلامی را آغاز
نمود دقیقه ای از تلاش و جهاد باز نمانده است. شرح این همه مبارزه خود
چندین جلد کتاب می خواهد تنها در این مختصر اشاره ای خواهیم داشت
حضرت آیت الله خامنه ای در این باره خودشان می فرمایند:
«در
ارتباط با ورود به میدان مبارزه و مسائل سیاسی، سال های 32-31 بود که
شنیدم مرحوم نواب صفوی آمدند و به مشهد که در این ارتباط یک جاذبه پنهانی
مرا به طرف مرحون نواب می کشاند و خیلی علاقمند شدم نواب را ببینم. تا
اینکه خبر دادند نواب می خواهد به مدرسه سلیمان خان که من هم از طلاب آنجا
بودم بیاید که آن روز ورود مرحوم نواب به مدرسه سلیمان خان جزو روزهای
فراموش نشدنی زندگی من است. وقتی ایشان با یک عده از افراد فدائیان اسلام
که کلاه پوست مخصوص به سر داشتند وارد مدرسه شده به هیئت ایستاده و با شعار
کوبنده شروع به سخنرانی کرد. محتوای سخنرانی اش هم این بود که باید اسلام
زنده شود و اسلام حکومت کند و در این ارتباط پرخاشگرانه، شاه، انگلیس و
مسئولین مملکتی را متهم به دروغگویی کرد و گفت: این مسئولین مسلمان نیستند؟
من
که برای اولین بار این حرف ها از زبان مرحوم نواب به گوشم می خورد، آن
چنان حرف هایش در دلم نشست که دوست داشتم همیشه با او باشم و همانجا اعلام
شد که فردا آقای نواب از مهدیه به مدرسه نواب خواهد رفت و فردای آن روز
مرحوم نواب به هیئت اجتماع از مهدیه به نواب حرکت کرد و در بین راه خطاب به
مردم با صدای بلند شعار می داد و می گفت: برادر غیرتمند مسلمان باید اسلام
حکومت کند تا اینکه به مدرسه نواب وارد شد و آنجا هم با تمام وجود یک
سخنرانی مفصل و هیجان انگیزی ایراد کرد و بعد از سخنرانی به ایشان پیشنهاد
اقامه نماز جماعت شد که قبول کردند و نماز را به امامت ایشان خواندیم و بعد
از آن که مرحوم نواب از مشهد رفتند ما دیگر از او خبر نداشتیم تا اینکه
خبر شهادتش به مشهد رسید و وقتی خبر شهادت ایشان به مشهد آمد، ماها از روی
خشم و غیض منقلب شده بودیم به نحوی که در صحن مدرسه شعار می دادیم و از شاه
بدگویی می کردیم و نکته ی قابل توجه این بود که مرحوم آیت الله حاج شیخ
هاشم قزویمی در مشهد تنها روحانی بود که بر اساس همان آزادگی و بزرگ منشی
اش در مقابل شهادت مرحوم نواب عکس العمل نشان داد و در مجلس درس از شهادت
مرحون نواب صفوی و یارانش به وسیله دستگاه حاکم انتقاد شدید کرد و تاثر
خودش را از شهادت آنها ابراز داشت و گفت مملکت ما کارش به جایی رسیده که
فرزند پیغمبر (ص) را به جرم گفتن حقایق می کشند! و لذا از همان وقت جرقه
های انگیزش انقلابی اسلامی به وسیله نواب صفوی در من بوجود آمده و هیچ شکی
ندارم که اولین آتش را مرحوم نواب در دل ما روشن کرد
بنابراین آن حالت
رنگ پذیری از مرحوم نواب سبب شد که در همان سال 34 یا 35، اولین حرکت
مبارزاتی ما شروع شود به این شکل که یک استانداری بنام «فرخ» برای مشهد
آمده بود و این شخص به هیچ یک از مظاهر و ضوابط دینی احترام نمی گذاشت؛ از
جمله اینکه در ماه محرم و صفر که معمول بود سینماهای مشهد تعطیل می شد،
ابتدا تا چهاردهم محرم اعلام تعطیلی کرد و یعد یک قدری سر و صدا شد تا بیست
محرم تجدید کرد و لذا ما چند نفر بودیم که نشستیم یک اعلامیه در ارتباط با
امر به معروف و نهی ازمنکر نوشتیم و با پست به این طرف و آن طرف فرستادیم»
مبارزه از سال 41 به بعد
حوزه
ی علمیه قم در سال 1341 با ندای امام امت به پا خواست و شور دیگری در این
مرکز علم و تقوی و جهاد و شهادت پدید آمد. علما و طلاب با تلاشی خالصانه و
با مردانگی تمام، سخنان و رهنمودهای امام و سایر مراجع را به اقصی نقاط
ایران می بردند و حضرت آیت الله خامنه ای در این مورد نقش سازنده و عظیمی
ایفا نمودند و ضمن فعالیت هایی که در قم داشتند ارتباط خود را با علما و
طلاب مشهد تقویت کردند و کوشیدند با استفاده از فعالیت های سایر علمای
خراسان هرچه بیشتر و بهتر طلاب را تجهیز نمایند.
این فعالیت آن چنان
موثر و چشمگیر بود که در سال 1342 از طرف امام ماموریت یافتند سه پیام را
به مشهد ببرند. سه پیامی که با محرم سرنوشت سازی که پانزده خرداد در آن
اتفاق افتاده، ارتباط داشت. ایشان پس از آغاز مبارزات تا انقلاب اسلامی در
22 بهمن 57 اکثر عمر پر برکتشان را یا در زندان و یا در تبعید به سر برده و
یا به علت تعقیب توسط ساواک متواری بوده اند
مسئولیت های معظم له پس از انقلاب اسلامی
1. شورای انقلاب اسلامی
2. کمیته استقبال از امام خمینی
3. ماموریت به سیستان و بلوچشتان
4. نماینده شورای انقلاب در وزارت دفاع
5. سرپرستی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
6. رسیدگی به امور دانشجویان
7. امامت جمعه تهران
8. نمایندگی مجلس شورای اسلامی
9. مشاوره امام خمینی در شورای عالی دفاع
10. ریاست جمهوری
پس
از رحـلت جانگداز رهبر کبیر انقلاب (ره) تمامی افکار خلع وجود رهبر در
نظام مقدس را احساس و اظـهار نـگرانی می نمود ولی تاکید امام خمینی به
شایستگی حضرت آیه الله خامنه ای برای رهبری نظام جـمهوری اسلامی بارقه ی
امیدی در دل انقلابیون پدیدار ساخت و از آن تاریخ تا کنون ایشان سکان کشتی
انقلاب اسلامی را در دست گرفته و به خوبی رهنمون شده اند.
سوابق تدریس
ایشان
تدرس را از اولین روزهای طلبگی رسمی، یعنی بلافاصله بعد از تمام شدن دوره ی
دبستان شروع کرده و اولین تدریس، ایشان کتاب امثله یا صرف میر بوده که
برای دو شاگرد بزرگسال از روضه خوان های مشهد تدریس می نموده اند و تا سال
1337 که در مشهد بوده کتاب هایی از صرف، نحو، معانی، بیان، اصول و فقه
تدریس می کرده اند و در قم هم در کنار دروسی که می خوانده اند تدریس نیز می
کرده اند. پس از برگشتن از قم به مشهد، در سال 1343 سطوح عالیه، مکاسب و
کفایه تفسیر و عقاید تدریس می کرده اند و هم اکنون درس خارج ایشان کانونی
گرم برای طالبان علوم آل الله می باشد
تألیفات
– کتاب الجهاد درس خارج معظم له
– چهار کتاب اصلی علم رجال
– استفتائات
– حکومت در اسلام
– درر الفواید فی اجویه القائد
– درس هایی از نهج البلاغه
– سیری در زندگی امام صادق
– گفتاری در باب سبر
– شخصیت سیاسی حضرت رضا
– گفتاری در وحدت و تحزب
– شهید آغازگر
– صلح امام حسن (ع)
– پیشوای صادق
– آینده در قلمرو اسلام
– ادعانامه ای علیه تمدن غرب
– از ژرفای نماز
– انوار ولایت
– بازگشت به نهج البلاغه
– بحثی در نبوت
– ترجمه تفسیر فی ضلال القرآن
– پژوهشی در زندگی امام سجاد
– رسالت انقلابی نسل جوان
– عنصر مبارزه در زندگی ائمه
نسب و والدین آیت الله خامنه ای
خبرگزاری
فارس: نسب آیت الله خامنه ای به حضرت سلطان سید محمد که از سادات حسینی
است و با چهار واسطه فرزند امام سجاد می شود می رسد. ایشان به دلیل ظلم و
جور عباسیان به مناطق مرکزی ایران و تفرش، آشتیان و فراهان می آیند و از
سوی مردم آن مناطق مورد استقبال قرار می گیرند ولی ماموران عباسی در تفرس
ایشان را دستگیر و شهید می کنند و هم اکنون مزار ایشان در میقان اراک قرار
دارد
حضرت امام خمینی
اینجانب که از سال ها قبل از انقلاب با جنابعالی رابطه نزدیک داشته ام و همان ارتباط ... بحمدلله تا کنون باقی است.
جنابعالی
را یکی از بازوهای توانای جمهوری اسلامی می دانم و شما را چون برادری که
آشنای به مسائل فقهی و متعهد به آن هستید و از مبانی فقهی مربوط به ولایت
مطلقه فقیه جداً جانبداری می کنیم می دانم و در بین دوستان و متعهدان به
اسلام و مبانی اسلامی از جمله افراد نادری هستید که چون خورشید روشنی می
دهید. (صحیفه نور/ جلد 20/ صفحه 173)
نسب آیت الله خامنه ای به حضرت
سلطان سید محمد که از سادات حسینی است و با چهار واسطه فرزند امام سجاد می
شود می رسد. ایشان به دلیل ظلم و جور عباسیان به مناطق مرکزی ایران و تفرش،
آشتیان و فراهان می آیند و از سوی مردم آن مناطق مورد استقبال قرار می
گیرند ولی ماموران عباسی در تفرس ایشان را دستگیر و شهید می کنند و هم
اکنون مزار ایشان در میقان اراک قرار دارد. سید محمد فرزند سید محمد تقی،
فرزند سید میرزا علی، فرزند سید میرزا اکبر، فرزند سید فخرالدین از شجره
مبارک حضرت سلطان سید محمد است که از تفرش به آذربایجان مسافرت می کنند و
در شهر خامنه- 80 کیلومتری شمال غربی تبریز- ساکن می شوند. بعد از وی سید
حسین، فرزند سید محمد در خامنه مشغول هدایت و ارشاد مردم می شود و البته به
نجف اشرف سفر می کنند و در آنجا به درس و بحث اشتغال می ورزند. ایشان جد
حاج سید علی خامنه ای بودند.
سید جواد فرزند سید حسین و پدر مقام معظم
رهبری – که با شهرت خامنه ای شناخته می شود- در نجف اشرف در خانواده ای
روحانی، در سال 1273 شمسی متولد شد. در سه سالگی همراه پدر به تبریز می
آیند و در محله «خیابان» سکنی برمی گزینند. وی در نوجوانی شاهد ماجراهای
مشروطیت بود مخصوصاً اینکه شوهرخواهرش «شیخ محمد خیابانی» «رهبری بخش بزرگی
از جریان مشروطه خواهی را در شمال غرب ایران رهبری می کرد و بطور بدیهی
تمام خانواده را درگیر این جریانات ساخته بود.
آقا سید جواد خامنه ای در
جوانی سفری به عتبات و سفر دیگری به مشهد کرد و در همین سفر آخر، جذب
معنویت و صفای علمای مشهد و هم جواری با امام همام موسی الرضا (ع) شدند و
تصمیم به اقامت در مشهد گرفتند. وی ابتدا نه ماه و سپس 9 سال در مشهد ساکن
شدندو از حضور علمای بزرگی چون «آیت الله آقا زاده خراسانی» و «آیت الله
حاج آقا حسین قمی» استفاده کردند.
پدر بزرگوار مقام معظم رهبری در سال
1345 قمری برای ادامه تحصیل به نجف اشراف می روند و تا سال 1350 در نجف از
درس علمای عظام، «آیت الله عظمی میرزا نائینی» و «آیت الله سید ابوالحسن
اصفهانی» بهره وافر می برند. پس از این آقا سید جواد به مشهد باز می گردند و
تا انتهای عمر پر برکت خود به وظایف دینی و علمی اشتغال می یابند.
ایشان
در عین برخورداری از مقامات عالی علمی وجهه ای مردمی و محبوب داشتند و تا
آخر عمر در خانه ای محقر و البته با صفا زندگی کردند. او همواره با رژیم
های سلطه ستم شاهی مخالف بود و هرگز حاضر نشد تا قدمی در موافقت و تایید
آنها بردارد. مقام معظم رهبری در توصیف ایشان می فرمایند: «پدرم با هر کاری
که رضاخان پهلوی کرده بود- مخالف بود- از جمله اتحاد و شکل از لحاظ لباس و
دوست نمی داشت همان لباسی را که رضاخان به زور می گوید بپوشد.»
آقا سید
جواد پس از چند ماه نقاهت و ضعف در سن 92 سالگی به لقاءالله پیوست و پیکرش
در دارالفیض حرم مطهر حضرت رضا (ع) دفت گردید. امام خمینی در پیام تسلیت
خود، علم و تقوای آقا سید جواد خامنه ای را مورد تاکید قرار داده اند و
بیان فرموده اند:
جناب حجت الاسلام آقای سید علی خامنه ای رئیس جمهور
محترم دامت افاضاته رحلت والد معظم جنابعالی که عمری با علم و تعهد و تقوا
به سر بردند موجب تأسف گردید. این مصیبت را به جنابعالی و اخوان محترم و
خاندان جلیل تسلیت گفته و سلامت و موفقیت آن جناب را از خدای تعالی مسئلت
دارم.
والسلام علیکم و رحمه الله
28 شوال المکرم 1406
(15 تیر1365)
همسر
حاج سید جواد و مادر حضرت آیت الله خامنه، دختر آیت الله سید هاشم
میردامادی و نجف آبادی از علمای برجسته نجف آباد اصفهان بودند. آیت الله
سید هاشم میردامادی متولد 1303 ه.ق در نجف اشرف بودند که ایشان سال 1210 ه.
ش به مشهد رفتند و در سال 1314 به علت سخنرانی تند علیه رضاخان به سمنان
تبعید شدند. وی در سال 1339 ش دوباره به مشهد بازگشتند و به تفسیر قرآن در
گوهرشاد پرداختند. ایشان در سن 77 سالگی و به علت بیماری فوت کردند و در
جوار امام رضا به خاک سپرده شدند.
نسبت آیت الله میردامادی با سـی سال واسطه، به ابوالحـسن دیباج فرزند امام صادق (ع) می رسد.
داعش این خبرنگار آمریکایی را در سال ۲۰۱۲ در ادلب سوریه ربود.
عناصر داعش اعلام کردند که این روزنامه نگار در واکنش به حملات هوایی آمریکا به این گروه در عراق سر بریده میشود.
داعش فیلمی را منتشر کرد که در آن “جیمز فولی” پیش از مرگ به خانواده و
دوستانش سفارش می کند که ضد دولت آمریکا برای توقف حملات به داعش در عراق،
اقدام کنند.
در این فیلم، یکی از عناصر داعش پس از تمام شدن صحبتهای فولی، او را سر می برد.
داعش تهدید کرده است که در صورت متوقف نشدن عملیات آمریکا در عراق، یک
خبرنگار آمریکایی دیگر به نام “استیون جویل ساتلوف” را سر میبرد.
دولت اسلامی (به عربی: الدولة الاسلامیة) که پیشتر خود را دولت اسلامی عراق و شام (به عربی: الدولة الاسلامیة فی العراق والشام) نامیدهبود،[۱۸][۱۹][۲۰] و بیشتر با نام اختصاری داعش شناخته میشود، گروهی شورشی فعال است که در عراق و سوریه حضور فعال دارد و خود را کشوری مستقل دانسته بخشهایی از شمال سوریه و عراق را در تصرف خود دارد. این گروه به رهبری ابوبکر البغدادی از جهادگرایان سلفی جداشده از شبکهٔ القاعده تأسیس شده و با دولتهای عراق و سوریه و گروههای مخالف دولت سوریه وارد جنگ شدهاست.[۲۱]
داعش با دیگر گروههای قاعده از جمله جبههٔ نصرت میجنگد و القاعده نسبت داعش به خود را رد کردهاست.[۲۲] داعش در پی تشکیل حکومتی اسلامی در سراسر سرزمینهای اسلامی منطقه و حتی فراتر است. تخریب مسجدها و بناهای مذهبی و آرامگاهها و حسینیههای مرتبط با شیعیان از جمله کارهای داعش در منطقههای تحتتصرفش است.
فعالیت نظامی داعش نخست در سوریه آغاز شد. داعش که از گروههای تندرو جدا شدهبود موفق شد بخشهایی از شمال سوریه را تصرف کند و تقریباً سراسر استان رقه را تصاحب نماید. سپس همزمان با اقدام نظامی در سوریه به عراق حمله کرد و موفق شد رمادی و فلوجه مرکز استان انبار را در عراق بگیرد. در سال ۱۳۹۳ (۲۰۱۴ میلادی) داعش با گسترش اقدام نظامی خویش توانست موصل دومین شهر عراق را تصرف کند و بخش زیادی از خاک عراق را نیز به دست آورد، از جمله تکریت. سپس در سوریه نیز پیشروی کرد و منطقههایی که دست دیگر مخالفان نظام سوریه در استانهای دیرالزور و حسکه بود را به دست آورد. تا تیرماه (ژوئیه) حدود یک سوم خاک سوریه در تصرف داعش بودهاست و بخشهای زیادی از عراق را نیز در دست دارد. بیشتر بخشهای نفتخیز سوریه و بسیاری از نفتخیز عراق را داعش در اختیار دارد. البته فعالیتهای داعش تنها به سوریه و عراق محدود نمیشود و فعالیتهایی از او در اردن گزارش شدهاست، همچنین به دولت لبنان اعلان جنگ کردهاست.
داعش که پس از گرفتن موصل بیانیهٔ تشکیل خلافت اسلامی با خلیفگی ابوبکر بغدادی را صادر کرد و فعالیتهای حکومتی خود را که از پیش بیشتر در سوریه آغاز شدهبود گسترش داد (از جملهٔ این اقدامها چاپ اسکناس با واحد دینار داعش و گذرنامه، درست کردن پلیس، صدور نفت، راهاندازی شبکهٔ تلویزیون، برگزاری گشتهای گردشگری است)؛ نام خود را از «دولت اسلامی عراق و شام» به «دولت اسلامی» تغییر داد. دولت اسلامی در مدت کوتاهی بدلیل قانونهای سختگیرانه و مجازاتهای سنگین شهرت جهانی پیدا کرد.[نیازمند منبع]
داعش در واقع ادامه تشکیلاتی یک گروه از سلفیهای جهادی در عراق به رهبری ابومصعب زرقاوی میباشد. گروه زرقاوی جزو القاعده بود و سال ۲۰۰۶ در عراق کشته شد. او در اعلامیههای خود همواره به فتواهای ابن تیمیه استناد میکرد. خلیفه موصل نیز خود را دنباله رو ابن تیمیه میداند. ابن تیمیه پدر معنوی همه گروهای جهادی است. افکار او روشن و صریح است او با اندیشه و عقل بکلی مخالف است مگر اینکه آن فکر و اندیشه در راستای تایید نقل و احادیث باشد. او هرگونه تعامل با کفار و مشرکین را حرام میداند. او از جمله تفکرات اسلامی شیعیان را نیز مردود و آنها را کافر میداند. داعش بخاطر تفسیر و قرائت خشن وهابیت از اسلام[۲۳] و خشونت وحشیانهاش[۲۴] برضد شیعه و مسیحیان[۲۵] معروف است و بهقدری تندرو و سختگیر است که با دیگر گروههای اسلامگرای سلفی ازجمله جبهه النصره شاخه رسمی القاعده در سوریه نیز درگیر جنگ شده و در فوریه ۲۰۱۴ ایمن الظواهری، رهبر القاعده بهطور رسمی هر گونه انتساب این گروه به القاعده را رد کردهاست.[۲۶] داعش در سوریه متحمل شکستهایی در مقابل جبهه النصره شدهاست اما در ژوئن ۲۰۱۴ موصل، دومین شهر بزرگ عراق را به تصرف خود درآوردهاست.[۲۷] داعش با هدف تشکیل دولت اسلامی عراق و شام علاوه بر موصل، مناطق تکریت، دهلاویه و یثرب را نیز به تصرف خود در آوردهاند.[۲۸] داعش صریحاً میگوید که هدفش تشکیل یک دولت اسلامی است. با کنترل مردم و تشکیل نوعی حکومت مطلقه، داعش میتواند از خود تصویر یک دولت نو ظهور سایه در عراق را ترسیم کند و طبیعتاً در صدد گسترش آن به سوریه است که هم اکنون هم بسیاری از بخشهای آن منجمله شهر رقه را تصرف در آورده است. این شهر را اکنون "قلب تپنده" گروه داعش میدانند. شهر رقه پایتخت خلافت اسلامی داعش نامیده شده است.[۲۹]
داعش نخست بار در خلال جنگ داخلی سوریه اعلام موجودیت کرد. آنان با دیگر معارضان مسلح و حتی دیگر گروههای تروریستی مانند نصرت درگیر شدند. سپس به عراق نیز وارد شد و فعالیت خود را به آنجا نیز گسترش داد.
به گزارش خبرگزاری دویچهوله، شبهنظامیان داعش در روز جمعه ۲۰ ژوئن ۲۰۱۴، یک گذرگاه مهم مرزی عراق با سوریه را به تصرف خود درآوردند. آنها به سوی یک شهر مرزی به نام القائم پیشروی کرده و موفق شدند کنترل شهرداری این منطقه را بدست بگیرند که مرزبانان عراقی در نتیجه شنیدن این خبر، «بهسرعت پستهای خود را ترک کرده و پا به فرار گذاشتند». این گذرگاه مهم بین عراق و سوریه، از روز ۲۱ ژوئن به طور کامل در دست شبهنظامیان داعش قرار گرفته است و در نتیجه، داعش میتواند به آسانی از این گذرگاه برای منتقل کردن منابع خود بین سوریه و عراق استفاده کند.[۳۰]
با چیرگی داعش بر چندین منطقه در نزدیکی شهر دیرالزور و همچنین تسلط کامل بر این شهر استراتژیک، در (۲۷ تیر ۱۳۹۳ / ۱۸ ژوئیه ۲۰۱۴) یک سوم از خاک کشور سوریه (بیشتر مناطق شمال و شرق) عملاً زیر کنترل تروریستهای جهادی داعش قرار گرفت.[۳۱][۳۲][۳۳]
داعش در نیمه دوم سال ۲۰۱۳ نزدیک به ۱۴۰۰ خانه را در عراق منفجر و ویران کرد. طی این حملات، ۱۹۹۶ نفر کشته و ۳۰۲۱ نفر زخمی شدند.[۳۴]
در دی ۱۳۹۲/ ژانویه ۲۰۱۴ پس از به آتش کشیدن چادر معترضین در استانهای سنینشین عراق توسط نیروهای امنیتی، و عقبنشینی ارتش از دو شهر رمادی و فلوجه، نیروهای دولت اسلامی عراق و شام از این فرصت استفاده کردند و نیمی از شهر فلوجه و قسمتی از شهر رمادی را به تصرف خود درآوردند و در این دو شهر به ایجاد ایستگاههای ایست و بازرسی مبادرت ورزیدند. عشایر عراق، در نبودِ ارتش، به مقابله با این گروه میپردازند.[۳۵][۳۶][۳۷][۳۸][۳۹][۴۰] در نهایت، داعش توانست کنترل کامل فلوجه را در دست بگیرد.[۴۱] ولی طی نبرد، سرکرده داعش در رمادی کشته[۴۲] و کنترل این دو شهر از دست آنان خارج شد.[۴۳][۴۴] هرچند داعش برای فلوجه یک والی تعیین کرده است.[۴۴] پس از عقبنشینی داعش از این دو شهر در عملیات انتقام محمد در صحرای الانبار[۴۲][۴۴] ، نبرد میان عشایر منطقه[۴۳] ، پلیس محلی[۴۳] ، ارتش عراق[۴۲] ، نیروهای داوطلب[۴۵] از دیگر مناطق عراق از یک طرف و نیروهای داعش از طرف دیگر در استان الانبار عراق در جریان است.[۴۲]
ارتش عراق در ۱۴ دیماه اعلام کرد که پس از دو روز درگیری با اعضای داعش در رشتهکوه حمرین توانست آنان را از این منطقه بیرون براند. داعش نیز به طرف استان صلاحالدین عقب نشینی کرد.[۴۶] عناصر گروهک تروریستی داعش، پنجشنبهشب ۸ خردادماه ۱۳۹۳، ۱۵۰ دانشآموز دختر و پسر دبیرستانی کُرد ساکن منطقه عینالعرب که برای شرکت در امتحان نهایی عازم حلب بودند، ربودند. عناصر داعش، در همان روز، ۱۹۳ تن از شهروندان کُرد را نیز که ۱۷ تا ۷۰ سال سن داشتند، در منطقه قباسین واقع در حومه شهر الباب در استان حلب ربودند و به جستجوی خانهبهخانه این منطقه پرداختند.[۴۷]
در ژوئن ۲۰۱۴، پنجهزار نفر از افراد مسلح داعش بهطور کامل شهر موصل
را به تصرف درآوردند و همه شهر را در اختیار گرفتند. این در حالی است که
قبل از این آمار، تنها سههزار نفر از نیروهای داعش در شهر مستقر بودند که
۲۵۰۰ نفر آنها از خارج از این استان آمدهبودند و با سرویسهای اطلاعاتی
موجود در شهر موصل و پانصد نیروی دیگر موجود در این شهر توانستد شهر را به
تصرف درآورند و نیروهای خود را افزایش دهند. این افراد، با حمله به زندان
بادوش در نینوا، بیش از ۱۴۰۰ زندانی را آزاد کردند. افراد مسلح همچنین به زندان التسفیرات و زندان مدیریت مبارزه با تروریسم در این منطقه حمله کردند و دهها زندانی را از این دو زندان آزاد کردند. همچنین، انبارهای ذخیره مواد تسلیحاتی استان الانبار، مراکز امنیتی و نظامی و ساختمان شعبهای از بانک مرکزی در منطقه الدواسه را در دست گرفتند. افراد مسلح، با حمله به انبارهای سلاح، همه انواع سلاحهای سنگین، ازجمله بالگردها و خودروهای زرهی و تانکها را تصاحب کردند.[۴۸] شورشیان، کنسولگری ترکیه را در این شهر تصرف کردند. در برخی عکسهایی که یکی از سایتهای وابسته به داعش منتشر کردهاست، داعشیها شیعیان غیرنظامی عراقی را به مکانی نامعلوم انتقال داده و درحالیکه دستان آنها را بستهاند به رگبار میبندند.[۴۹][۵۰]
این گروه همچنین اقدام به انتشار تصاویری کرده که اعدامهای میدانی به
اجرا گذاشته شده توسط آن علیه نیروهای پلیس عراق را نشان میدهد. در این
تصاویر نشان داده شده که داعش با شلیک به سر اقدام به اعدام این نیروهای
عراقی کرده است.[۵۱]
پالایشگاه بیجی، پایگاه هوایی اسپایکر و سد حدیثه سه مرکز استراتژیک، حیاتی و زیربنایی است که داعش در عراق به دنبال آن است. این گروه بارها تلاش کردهاند که این اماکن را از دست نیروهای عراقی خارج کنند اما تلاشهای آنها به نتیجه نرسیده است.[۵۲]
گروه دولت اسلامی عراق و شام شاخه دیگری را برای به کار گرفتن اعضای جدید در اردن تاسیس کرد که به گفته مسئولان این گروه هدف این شاخه جدید اعزام نیرو و همچنین ارسال سلاح به کشورهای همجوار است.[۵۳]
ابوبکر البغدادی سرکرده داعش پس از چند روز از اعلام خلافت در عراق و سوریه، با اعلام ورود به مرحله جدیدی از "جهاد"، تصمیم خود را برای فراری دادن زندانیان "اسلامگرا" از زندانهای مختلف، از جمله زندان "رومیه" در لبنان علنی کرد. یک پیام صوتی از بغدادی منتشر شد که در آن آمده است: به شما بشارت میدهیم از شروع مرحله جدیدی از نبرد که آن را با طرحی به نام "تخریب دیوارها" آغاز میکنیم. در این طرح به یکی از مهمترین اولویتها میپردازیم که همان "آزاد کردن اسرای مسلمان" در هر مکان؛ و نیز تعقیب و کشتن "جلادان" آنهاست که قضات و بازجوها در صدر این لیست قرار میگیرند... ای اسرای ما! بدانید که هرگز از شما غافل نشدیم و همیشه تصویر شما در ذهن ماست.[۵۴] پیشتر و در پی انتشار اطلاعاتی در خصوص احتمال حمله به زندان رومیه توسط گروههای تروریستی، دستگاه امنیتی لبنان تدابیر شدید امنیتی را در اطراف این زندان اتخاذ کردند.[۵۵]
داعش در شهر رقه سوریه قوانین سفت و سخت مبتنی بر شریعت را اجرا میکند. دستان دزدها در ملاء عام قطع میشود، هر روز اعدامهای گروهی در خیابان رخ میدهد و زنها حتا اجازهٔ مراجعه به پزشک هم ندارند. داعش در سوریه بلافاصله دفاتری با عنوان "حصبه" راهاندازی کرد تا بر اجرای شریعت اسلام نظارت کند. دفاتر دیگری هم با نام "دعوا" راهاندازی شد تا ایدئولوژی داعش را تبیین و تبلیغ کند. نیروهای این گروه اسلامگرای تندرو عکسی را در شبکههای اجتماعی منتشر کردند که نشان میداد داعش افرادی را که در مناطق تحت کنترل آنها در سوریه روزهخواری کردند، در ملاء عام شلاق زدند. نیروهای این گروه اسلامگرای تندرو هرگونه تجارت ساکنان شهرهای تحت کنترل خود به دور از اجازه و کنترل داعش را ممنوع اعلام کردند.[۵۶] در راستای مقرراتی که اینگروه برای نحوهٔ حجاب و لباس زنان وضع کردهاست، زنان موصل را تهدید کرد در صورت عدم رعایت حجاب کامل و نپوشاندن تمام صورت خود، به شدت مجازات خواهند شد. داعش در بیانیهای اعلام کرده است، شروطی که برای لباس و زینت زنان وضع کرده، تنها برای جلوگیری از فساد و خودنمائی آنان است، و این محدودیتبرای آزادی آنها محسوب نمیشود، بلکه از ابتذال ممانعت میکند. در این بیانیه همچنین آمده است هر کس این مقررات را رعایت نکند و باعث فتنه و فساد شود، بازخواست و به شدت مجازات میشود تا جامعه مسلمانان و دین حفظ شود.[۵۷]
داعش بر این عقیده میباشد، مرزهای کنونیِ بین کشورهای اسلامی که حاصل تجزیه امپراتوری عثمانی است، نتیجه موافقتنامه منعقدهٔ سایکس–پیکو بین فرانسه و بریتانیا است و باید برچیده گردد و مرزها باید به حالت پیش از جنگ جهانی اول باز گردد.[۵۸]
عدنان العرعور، از علمای منتفّذ سلفی در سوریه، در واکنش به اقدامات داعش، در مصاحبهای بیان کرد:
برای ما روشن شدهاست که نیروهای داعش همه توافقات را زیر پا میگذارند و به کشتن مجاهدین راه حق مبادرت میورزند. آنها خائنانی هستند که تلاش میکنند تا با تکفیر علما امت اسلامی را از وجود علما پاک کنند.[۵۹]
دکتر علی قرهداغی، دبیرکل اتحادیه جهانی علمای اسلام، در پاسخ به اقدامات داعش در کشتار کردها و غیرنظامیان در سوریه، در مصاحبهای بیان کرد: «ما برخوردهای ضد راهبان مسیحی را محکوم میکنیم و با اقدامات تروریستی مخالف هستیم. اقدامات تروریستی انجامشده ازسوی دولت اسلامی عراق و شام را محکوم میکنیم. داعش قربانیان خود را بیشتر ازمیان اهل تسنن انتخاب کردهاست تا اهل تشیع. گروهی، ازروی حماقت و نفهمی، دست به اقداماتی نابجا زدند و تصویری ناپسند و زشت از اسلام را در اذهان ترسیم کردند و ازهمینروی، در این برهه ایفای نقش عالمان مذهبی برای تغییر این تصویر، ضروری است.»[۶۰]
آیتالله سیستانی، مرجع تقلید شیعه، از شیعیان خواسته تا «سلاح بردارند و با پیکارجویان افراطی مبارزه کنند». سخنگوی او اعلام کردهاست که «شهروندانی که قادر به حمل اسلحه هستند، وظیفه دارند که در دفاع از کشور و مردم خود و اماکن مقدس، به نیروهای امنیتی کشور بپیوندند».[۶۱]
گروه داعش با وجود اینکه چندین شهر را در تصرف خود داردو شهر موصل را به عنوان مقر حکومتی خلافت اسلامی یا دولت اسلامی اعلام کرده است اما در نظام حقوقی بینالمللی هیچ کشوری این پدیده را به عنوان یک دولت برسمیت نشناخته است. سازمان ملل و تعدادی از رهبران کشورهای جهان از جمله عراق، فرانسه، ایران، آمریکا و بریتانیا داعش را یک خطر فراتر از منطقه قلمداد کرده و درخواست کردند که این گروه در فهرست تروریستها و جنایتکاران جنگی قرار گیرد.[۶۲]همچنین آمریکا، در حمایت از دولت عراق، اعلام کرد که «همه گزینهها برای کمک به دولت عراق باز است».[۶۳]
سازمان ملل متحد ضمن محکوم کردن اقدامات دولت اسلامی(داعش سابق) اعلام کرد که این گروه میتواند در فهرست گروههای تروریستی و جنایتکاران جنگی قرار گیرد.[۶۴]
بطور رسمی نام داعش هنوز در فهرست گروههای تروریستی سازمان ملل قرار ندارد ولی شورای امنیت در نشست شماره ۷۲۴۲ خود خواستار انحلال و خلع سلاح دولت اسلامی شده و شش نفر از حامیان آنرا در فهرست تحریم قرار داد.[۶۵] در این میان گروهی از کشورها در بخشهای ملی خود گروه داعش را در فهرست تروریستی قرار دادهاند که میتوان به اداره ضد تروریست آمریکا[۶۶]٬ دفتر رسمی دولتی انگلستان[۶۷] و آژانس ملی ضد تروریسم اندونزی[۶۸] اشاره نمود.
بنابر گزارش دیدهبان حقوق بشر، سازمان داعش در درگیریهای نظامی خود از کودکان و نوجوانان استفاده میکند. این گزارش بر پایه اطلاعات داده شده توسط ۲۵ نهاد تنظیم شده است. در این گزارش نه تنها داعش متهم به استفاده نظامی از کودکان شده است، بلکه گروهکها و سازمانهای دیگری از جمله جبهه النصره سازمان نزدیک به القاعده، ارتش آزاد سوریه، جبهه اسلامی سوری و نیروهای امنیتی در مناطق کردنشین هم متهم به استفاده نظامی از کودکان شدهاند.[۶۹]
بنابر گزارش روزنامه واشینگتن پست، نیروهای داعش ساکنین چند روستای ترکمن نشین در عراق را قتلعام کردهاند که در بین آنها دو دختر خردسال هم وجود دارد. بنابر گزارش یک پلیس محلی، تعداد مقتولین ۵۵ تن اعلام شده است. دهها تن دیگر هم مفقودالاثر شدهاند.[۷۰]
در روز شنبه، ۲۹ ژوئیه ۲۰۱۴، سازمان نظارت بر حقوق بشر در بریتانیا خبر از سنگسار شدن دو زن توسط داعش در مدت کمتر از ۲۴ ساعت خبر داد. ابتدا یک زن بیوه ۲۶ ساله در بازاری در منطقه دبکه سوریه سنگسار شد و تنها چند ساعت بعد، زن دیگری در شهر الرقه سنگسار شد. عکسهایی از مراسم اجرای حکم توسط حامیان داعش در شبکههای اجتماعی منتشر شده است. آنها با یک خودروی پر از سنگ به محل اجرای حکم رفته بودند.[۷۱]
داعش در بیانیهای در تاریخ ۲۹ ژوئن ۲۰۱۴، رسماً اعلام نمود که با حذف عبارت عراق و شام، نام خود را به دولت اسلامی تغییر داده است و اعضای آن با خلیفهشان، ابوبکر بغدادی، بیعت نمودهاند. آنها همچنین از آغاز دوران نوین جهاد جهانی خبر دادهاند.[۱۸][۱۹][۲۰]
وبسایتها و حسابهای کاربری نزدیک به به دولت اسلامی (داعش)، اولین ویدئوی مربوط به وی را که مربوط به خطبههای نماز جمعه روز ۱۳ تیر ۱۳۹۳ در مسجد جامع موصل است، منتشر کردهاند. این ویدئوی ۲۱ دقیقهای، اولین ویدئوی منتشر شده از فردی است که تاکنون تنها دو تصویر بیکیفیت از وی منتشر شده بود. وی در این خطبه ضمن استفاده فراوان از مفاهیم دینی و فن خطابه با زبانی آمیخته به تهدید از کاربرد شمشیر برای برپایی حکومت و پیگیری اهداف خود اشاره کرده است. وی برای مشابهت با خلفای صدر اسلام نیز لباسی با رنگ سیاه پوشیده و دستاری بر سر بسته است.[۷۲][۷۳]
گروه داعش پس از اشغال شهر تاریخی موصل در شمال عراق، اماکن مقدس به ویژه مساجد و آرامگاههای مقدس در نزد شیعیان را تخریب نمود. حداقل چهار آرامگاه مقدس در نزد اعراب سنی و صوفی توسط بولدوزر خراب گردید. همچنین شش مسجد شیعی به وسیله انفجار تخریب گردید.[۷۴][۷۵][۷۶]
افراد مسلح داعش پس از تصرف شهر موصل، دست به غارت بانکهای این شهر زدند. این گروه موفق شد حدود ۴۲۹ میلیون دلار را از بانکهای موصل، غارت کند. بدین ترتیب میتوان گفت داعش در آن زمان به ثروتمندترین گروه تروریستی در جهان تبدیل شد.[۷۷] پیش از تصرف موصل "دارایی نقدی داعش ۸۷۵ میلیون دلار" بوده است. بنا به گزارش گاردین پس از تصرف شهر موصل، داراییهای داعش احتمالاً بالغ بر چند میلیارد دلار شد. پس از غارت بانکها و مؤسسات مالی و دستیابی به تجهیزات نظامی موصل باید به داراییهای پیشین داعش مبلغی حدود یک و نیم میلیارد دلار دیگر را نیز افزود.[۷۸]
داعش در ۱۴ تیر ۱۳۹۳ نخستین محمولههای نفت را از میدان نفتی عجیل آغاز و آنها را از منطقه کردستان عراق صادر کرد. داعش ۱۰۰ تانکر نفت خام را به قیمت حدود ۱۲ تا ۱۴ هزار دلار در هر تانکر برای تامین مالی عملیاتهای خود به فروش رساند. شلال عبدالبابان شهردار منطقه توزخورماتو در بیانیهای گفت: افرادی که نفت را از این گروه میخرند از راههای تحت کنترل این گروه و از طریق شهرهای کِفری یا غدیرکرم به پالایشگاهها یا با هماهنگی ایستهای بازرسی از طریق شهر مخمور به منطقه کردستان میرسانند.[۷۹] آنها همچنین در این زمان کنترل تمامی میدانهای نفتی و گازی مهم سوریه را در استان دیرالزور که هممرز عراق است، در دست داشتند.[۸۰] داعش هر بشکه نفت استان دیرالزور سوریه را به قیمت ۱۲ دلار به فروش میرساند. پیش از این، زمانی که چاههای نفت دیرالزور در دست دیگر گروههای تروریستی قرار داشت، آنها هر بشکه نفت را معادل ۳۰ الی ۵۰ دلار میفروختند. یکی از منابع اصلی درآمد داعش، نفت و گازی است که از منابع زیر زمینی سوریه غارت میکنند. عمده خریداران این نفت و گاز دلالهای سوختی هستند که نفت خریداری شده را به مقصد اروپا و آمریکا روانه میکنند.[۸۱]
به ادعای «انتخاب» داعش در زمان اعلام خلافت در عراق و سوریه اقدام به تولید خبر و گزارش در اینترنت، تهیه فیلمهای تبلیغاتی و حتی فروش تیشرتهایی با آرم «داعش» و تبلیغ گسترده آن در فضای مجازی در سطح دنیا کرد. استفاده و چاپ نقشه جهان، عبارات «الدولة الاسلامیة»، «لا اله الا الله» و «محمد رسول الله» بر روی پیراهنها و تیشرتها یک نمونه دیگر از این کارهاست. این تیشرتها با آرم گروه تروریستی «دولت اسلامی عراق و شام، در برخی فروشگاههای ترکیه و کشورهای جنوب شرق آسیا دیده شده است.[۸۲]
در جنوب هند تحقیقات درباره پیراهنهای دارای آرم داعش که شماری از جوانان با آنها عکس انداخته و سپس در فیس بوک منتشرکردند، مشخص کرد فرد اصلی یک حامی فعال این گروه است که سعی می کرده مغز جوانان مسلمان هندی را برای جنگ در عراق شستشو دهد.[۸۳]
این گروه از اینترنت به عنوان ابزاری برای تبلیغ و پیشبرد اهداف خود استفاده میکند. بر طبق گزارشها، از ۹ ژوئن که حملات نظامی این گروه شروع شده، تعدادی حساب کاربری در شبکههای اجتماعی نظیر توئیتر و فیسبوک ایجاد شده که ادعا میکنند «نماینده داعش در عراق و سوریه» هستند و به منتشر کردن اخبار، تصاویر و فیلمهای مرتبط با این گروه میپردازند که بعضاً به زبانهایی از جمله فرانسوی و انگلیسی هستند. البته این حسابها به صورت رسمی از طرف داعش تأیید نشده است. تعداد قابل توجهی از این پیامها، از کشورهایی همچون کویت، عربستان سعودی و سایر کشورهای عربی حوزه خلیج فارسی منتشر شده است. دولت عراق برای جلوگیری از تأثیر این تبلیغات در فضای مجازی، دسترسی به این شبکههای اجتماعی را محدود کرده است.[۸۴]
گروه دولت اسلامی عراق و شام پس از اعلام خلافت و تغییر نام به "دولت اسلامی"، در مناطق تحت سیطره خود دست به چاپ اسکناس و گذرنامههای جدید زد. داعش پس از اعلام تشکیل خلافت اسلامی بلافاصله پرچم جدید خود را نیز به ۲۳ زبان زنده دنیا منتشر کرد. تعدادی از رسانههای محلی از چاپ اسکناسهای جدید در یک، پنج و ده دیناری داعش در موصل و تکریت و برخی از مناطق استان دیالی خبر دادند. تارنمای روزنامه ترکی "ینی شفق" ترکیه پیشتر از چاپ نخستین گذرنامه رسمی داعش برای ۱۱ هزار عضو این گروه در شهر موصل عراق خبر داد.[۸۵]
به نوشتهٔ «انتخاب» و «شبکهٔ خبر ایران» داعش نخستین نشریه خود را به دو زبان انگلیسی و عربی در ماه رمضان در ۵۰ صفحه با نام دابق منتشر کرد، بر روی جلد آن عبارت «بازگشت خلیفه» خودنمایی میکند. به تیراژ این نشریه اشاره نشده است اما اعلام شده است که در دو نسخه اینترنتی و چاپی منتشر میشود. نسخه چاپی بین ساکنان مناطق تحت اشغال داعش در عراق توزیع و نسخه اینترنتی نیز از طریق ایمیل به گیرندگان ارسال شد. این نشریه با کیفیت حرفهای بالایی تولید و هدف از آن ترویج «دولت خلافت» ادعا شده است.[۸۶]
داعش در تیر ۱۳۹۳ شبکهٔ تلویزیونی اعلام نمود که جدیدی با نام "دابق" را در شهر موصل عراق راهاندازی کرد. این شبکه اخبار و اطلاعاتی را در خصوص جنگها در عراق و سوریه طی دوره گذشته پخش میکند. در ۱۸ ژوئن گذشته فاش شده بود که عربستان سعودی کارشناسانی را به موصل فرستاده تا شبکه تلویزیونی وابسته به گروه داعش را راه بیندازند.[۸۷][۸۸]
داعش تلاش میکند در شهر بزرگ موصل با ۲ میلیون نفر جمعیت، مثل یک "دولت" رفتار کند، اما بیاطلاعی و نابلدی نیروهای این گروه تروریستی از ادارهٔ شهر بسیار جدی است. ترافیک شدید، کمبود موادغذایی و سوخت، امور روزمرهٔ شهری و دستگاههای دولتی بلاتکلیف وضعیت مناطقی است که به دست نیروهای داعش افتاده است. داعش در شهر موصل عراق به سرعت مصرف و فروش هرگونه الکل را ممنوع کرد و روی تمام نقاشیها و تبلیغات در سطح شهر که در آن زنی دیده میشد رنگ پاشید، اما مجازاتهای بسیار سخت رقه را در موصل اجرایی نکردند. نیروهای خلافت اسلامی به ۳ نفر از سنی مذهبهای شهر موصل پیشنهاد دادند که فرمانداری نینوا را برعهده گیرند و هر ۳ نفر این پیشنهاد را رد کردند. مردم موصل میگویند مهمترین مشکل کمبود جدی سوخت است که زندگی در موصل را سختتر از پیش کرده است. داعش در موصل خانههای مسیحیان و شیعیانی را که از ترس این گروه فرار کردند یا به دست گروه اعدام شدند، در اختیار ساکنان سنی مذهب قرار داده است. یک بحران دیگر در شهرهای تحت کنترل نیروهای داعش، بحران پرداخت دستمزدها است. در شهر رقه سوریه داعش حقوق کارمندان را پرداخت میکند و توانسته تا حدی لولههای آب شهری و برقکشی را تعمیر کند. در روزهای ماه رمضان نیز میان مردم غذا و آب تقسیم کرده است. با اینحال در موصل داعش هنوز نتوانسته دستمزد کارمندان دولتی را پرداخت کند. هرچند وعده داده که به زودی حقوق آنها پرداخت خواهد شد.[۵۶]
یکی از کارکنان سازمان ملل متحد در عراق گزارش داده است که 'دولت اسلامی عراق و شام' (داعش) دستور ختنه زنان ۱۱ تا ۴۲ سال در موصل را صادر کرده است، اما تردیدهایی درباره صحت صدور این حکم وجود دارد.[۸۹]
پس از اینکه تعدادی از شهرهای عراق که ساکنان آن پیرو مذهب اقلیت ایزدی بودند، به دست داعش تصرف شدند، ساکنان این شهرها خانههای خود را رها کرده و از این شهر گریختند.[۹۰]
سران سابق حزب بعث عراق و سازمان شبهنظامی بوکو حرام هم از فعالیتهای داعش حمایت کردهاند.[۹۱]
به ادعای «تابناک» یکی از فرماندهان، بعثی تکریتی، که در روزهای اخیر در شمال سامرا دستگیر شده است، مطالبی را درباره «تروریستهای بعثی» فاش کرده است. وی گفته افرادی که به داعش موسوم هستند، هماکنون نقش فداییان صدام را برای فرمانده لشکرهای لشکرهای سابق صدام بازی میکنند.[۹۲]
به نوشته روزنامه گاردین، دولت عراق حدود ۱۶۰ یواسبی استیک در اختیار سازمانهای اطلاعاتی غربی قرار دادهاست که حاوی اطلاعات بسیار مهمی درباره این گروه است که ازجمله آنها میتوان به اسامی جنگجوهای خارجی و رهبران، رمزهای محرمانه، اطلاعاتی درمورد شبکه مالی این گروه و غیره اشاره کرد. گفته میشود که دولت عراق این اطلاعات را پیش از حمله داعش به موصل بهدست آوردهاست. دو روز قبل از حمله این گروه تروریستی به موصل، دولت عراق موفق به دستگیری یکی از عوامل ارتباطیِ این گروه به نام ابوهاجر میشود که در بازجویی از این شخص، او نام رهبر خود را عبدالرحمان البیلاوی ذکر کرده و محل سکونت او را فاش میکند. چند ساعت بعد از اعتراف، البیلاوی در خانه خود کشته میشود، اما مأموران امنیتیِ عراق موفق میشوند اطلاعات بسیار مهمی را در خانه او کشف و ضبط کنند. گفته میشود حجم اطلاعات بهقدری بودهاست که یک افسر امنیتی بریتانیا عنوان کردهاست «ما و آمریکاییها از گستردگی این اطلاعات شگفتزده شدیم». عامل ارتباطیِ داعش، ابوهاجر، در حین دستگیری عنوان کردهبود که «بهزودی شهر موصل بدل به جهنم خواهد شد»، و دو روز بعد، شهر موصل بهدست نیروهای داعش افتاد. پس از تصرف موصل، داراییهای داعش از ۸۷۵ میلیون دلار به حدود «چند میلیارد دلار» رسیدهاست.[۹۳]
الدولة الاسلامیة | |
شرکتکننده در جنگ داخلی سوریه | |
![]() پرچم دولت اسلامی عراق و شام |
|
فعالیت | ۲۰۰۳-تا کنون |
---|---|
ایدئولوژی | جهادگرایی سلفی، شیعهستیزی، وهابیگری، خلیفه جهانی |
رهبران |
ابومصعب الزرقاوی ☠ (۲۰۰۴-۲۰۰۶) ابوحمزه المهاجر ☠ (۲۰۰۶-۲۰۱۰) ابوعمر البغدادی ☠ (۲۰۰۶-۲۰۱۰) ابوبکر البغدادی (۲۰۱۰-) |
ستاد |
بعقوبه(عراق)، رقه(سوریه) |
ناحیهٔ عملیاتها |
![]() ![]() |
نیرو | ~۱۰۰۰ اعضای اصلی (۲۰۰۵)[۱] با احتساب ِ نیروهای پاره-وقت ۱۰۰۰۰~)(۲۰۱۰)[۲] ~۱٬۰۰۰ (۲۰۱۱)[۳] ~۲٬۵۰۰ (۲۰۱۲)[۴][۵] ۱۰٬۰۰۰–۱۲٬۰۰۰ (۲۰۱۳)[۶] |
بخشی از | القاعده (از ۲۰۰۴)[۷] |
سرچشمهگرفته از |
دولت اسلامی عراق و شام![]() |
تبدیل شده به |
![]() |
مخالفان |
![]() ![]()
|
نبردها/جنگها | جنگ عراق |
ابوبکر البغدادی * نحوه پیدایش داعش گروه “دولت اسلامی در عراق” در ۱۵
اکتبر ۲۰۰۶ و پس از نشست شماری از گروههای مسلح در عراق شکل گرفت. در این
نشست “ابوعمر البغدادی” به عنوان سرکرده آن تعیین شد. این گروه از زمان
تشکیل در سال ۲۰۰۶ عملیات و حملات تروریستی بسیار را در عراق برعهده گرفت.
پس از هلاکت “ابوعمر البغدادی” در ۱۹/۴/۲۰۱۰ “ابوبکر البغدادی” به عنوان
جایگزین وی معرفی شد. با روی کار آمدن ابوبکر البغدادی، دامنه عملیات و
حملات این گروه تروریستی وسعت گرفت و همزمان با آغاز بحران در سوریه، عناصر
این گروه در سوریه نیز فعال شدند. * تشکیل “جبهه النصره” در سوریه گروه
“جبهه النصره لاهل الشام” در اواخر سال ۲۰۱۱ و با آغاز بحران و جنگ در
سوریه به عنوان شاخه گروه “دولت اسلامی در عراق” تشکیل شد و به سرعت به یکی
از گروههای مطرح در این عرصه تبدیل گشت. عناصر جبهه النصره در حال قتل
سوریها سرانجام در ۹/۰۴/۲۰۱۳ ابوبکر البغدادی سرکرده “دولت اسلامی در عراق”
در پیامی صوتی ادغام “جبهه النصره” و “دولت اسلامی در عراق” را اعلام کرد
تا بدین ترتیب گروه “دولت اسلامی در عراق و شام” شکل بگیرد. عناصر “داعش”
از اواخر دسامبر ۲۰۱۳ و اوایل سال ۲۰۱۴ و با آغاز عملیات نیرهای ارتش عراق
برای پاکسازی الانبار، وارد شهر فلوجه در این استان شدند. * هدف از تأسیس
داعش پس از تشکیل گروه “توحید و جهاد” به سرکردگی “ابومصعب الزرقاوی” در
سال ۲۰۰۴ و بیعت او با “اسامه بن لادن” سرکرده سابق “القاعده”، این گروه به
شاخه سازمان القاعده در عراق تبدیل شد. این گروه با گسترش عملیات خود به
یکی از قدرتمندترین گروههای تروریستی در عراق تبدیل شد، تا اینکه الزرقاوی
در سال ۲۰۰۶ در اظهاراتی ضبط شده به صورت مصور از تشکیل “شورای مجاهدین”
به سرکردگی “عبدالله رشید البغدادی” خبر داد. پس از هلاکت زرقاوی در سال
۲۰۰۶ “ابوحمزه المهاجر” به عنوان سرکرده این گروه تعیین شد. در پایان آن
سال نیز گروه “دولت اسلامی عراق” به ریاست “ابوعمر البغدادی” تشکیل شد.
در۱۹/۰۴/۲۰۱۰ نیروهای مشترک عراقی و آمریکایی در عملیاتی در منطقه
“الثرثار” منزلی را که “ابوعمر البغدادی” و “ابوحمزه المهاجر” در آن پناه
گرفته بودند، هدف قرار دادند. با شدت گرفتن تبادل آتش، جنگندهها آن منزل
را بمباران کردند که در نتیجه آن این دو تروریست از پای در آمدند. اجساد
این دو تروریست در معرض دید عموم گذاشته شد. یک هفته بعد این گروه در
بیانیهای در اینترنت به هلاکت این دو تروریست اذعان کرد و پس از حدو ۱۰
روز “ابوبکر البغدادی” به عنوان جانشین و سرکرده جدید تعیین شد. “الناصر
لدین الله سلیمان” نیز به عنوان وزیر جنگ معرفی شد. * مناطق حضور عناصر
“داعش” داعش در عراق عراق
عناصر داعش در مناطق محدودی از برخی استانهای عراق به ویژه استان
“الانبار” حضور دارند و عملیات تروریستی در کل عراق را پوشش می دهند. بر
اساس گزارشها و آمار منتشر شده، داعش در نیمه دوم سال ۲۰۱۳ نزدیک به ۱۴۰۰
خانه را در عراق منفجر و ویران کرد. طی این حملات ۱۹۹۶ نفر کشته و ۳۰۲۱ نفر
زخمی شدند. عناصر داعش در ۲۰ خرداد ۹۳ در اقدامی بی سابقه به موصل مرکز
استان نینوا یورش برده و ظرف چند ساعت این شهر را تصرف کردند. آنان همچنین
چند روستا در صلاح الدین را تحت کنترل خود در آوردند. سلاح ها و مهمات و
تجهیزات کشف شده از عناصر داعش بیانگر گستردگی حمایت های خارجی از این گروه
تروریستی در عراق است. دولت عراق بارها عربستان را به حمایت از این
تروریستها در عراق متهم کرده است. نحوه ورود عناصر داعش به سوریه و محل
استقرار آنها سوریه
عناصر داعش در سوریه در مناطقی از استانهای “رقه”، “حلب”، “حومه لاذقیه”،
“ریف دمشق”، “دیرالزور”، “حمص”، “حماه”، “حسکه” و “ادلب” پراکنده هستند و
در برخی از این مناطق نیز کنترل کامل را به دست گرفتهاند. تصمیم این گروه
تروریستی برای تحت کنترل در آوردن دیگر گروه های مسلح در سوریه به
درگیریهای خونباری میان این گروه های تروریستی منجر شده است. * اختلاف داعش
و جبهه النصره از کجا شروع شد ایمن الظواهری با آغاز اختلافات و درگیریها
بین عناصر جبهه النصره و داعش در سوریه، سرانجام “ایمن الظواهری” سرکرده
القاعده تصمیم “ابوبکر البغدادی” رئیس گروه دولت اسلامی در عراق برای ادغام
گروه خود با جبهه النصره را لغو کرد. الظواهری تأکید کرد که فعالیتهای
“دولت اسلامی در عراق” فقط به عراق منحصر شود. ولی این موضوع برای سرکرده
داعش خوشایند نبود، به صورتیکه البغدادی، در نواری صوتی اعلام کرد که با
درخواست ایمن الظواهری، برای لغو گروه داعش و جدایی از جبهه النصره، مخالف
است. وی گفت: “گروه دولت اسلامی عراق و شام تا زمانی که نبض ما میزند و
خون در رگهایمان جاریست باقی خواهد ماند و ما حاضر به عقب نشینی و چانه
زدن نیست.” * حامیان داعش چه کسانی هستند عناصر گروه داعش مانند “جبهه
النصره” از بی رحم ترین تروریستهای حاضر در سوریه و عراق هستند. فیلمها و
تصاویر منتشر شده از جنایتهای این گروه تروریستی موجب شد که حامیان
گروههای مسلح در سوریه مدعی شوند که از این گروه حمایت نمیکنند. حتی برخی
گروهها نیز برای افزایش دریافت حمایتهای بین المللی خود را مخالف این
گروه جلوه داده و با داعش وارد جنگ شدهاند. با توجه به گستردگی کمکهای
مالی، تسلیحاتی و لجستیکی که با آغاز جنگ در سوریه به این کشور سرازیر شده
است؛ تلاش گروههای مسلح به ویژه داعش برای دستیابی هرچه بیشتر به این
کمکها و سلطه بر گروههای دیگر شدت گرفت که این امر موجب آغاز جنگ و درگیری
گروههای مسلح با یکدیگر شد. اما با وجود اعلام برائت حامیان گروههای
مسلح از داعش و جبهه النصره، کمکهای حامیان خارجی همچنان به دست این دو
گروه میرسد. این کمکها در قالب حمایتهای مالی، تسلیحاتی، لجستیکی،
اطلاعاتی، آموزشی و غیره از سوی حامیانی مانند عربستان و قطر و ترکیه به
همراه چند کشور غربی، موجب ادامه جنگ و ویرانی در سوریه شده است. تابعیت و
هویت اعضای داعش پس از کشف اجساد و یا دستگیری اعضای این گروه تروریستی
نشان می دهد که بیشتر این تروریستها با همکاری برخی طرفهای منطقه ای از
عربستان، لیبی، یمن و چند کشور دیگر جمع آوری و سازماندهی شده اند. سلاح و
مهمات و تجهیزات این گروه نیز بیانگر حمایت گسترده مالی و تسلیحاتی طرفهای
منطقهای مانند عربستان و قطر از این گروه تروریستی است. * فرماندهی و
تشکیلات گروه داعش یک ساختار سازمانی دارد که متشکل از امرای مناطق و مجالس
“شورای مجاهدین” و فرماندهان عملیاتی است اما این امور سازمانی و تشکیلاتی
به طور کاملا محرمانه است و برخی پژوهشگران امور سیاسی اشاره می کنند که
فرماندهان داعش در سوریه از امرای شبکه القاعده در عراق دنباله روی می
کنند.